{"id":1396,"date":"2024-12-04T11:41:28","date_gmt":"2024-12-04T11:41:28","guid":{"rendered":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/?p=1396"},"modified":"2025-04-04T11:50:22","modified_gmt":"2025-04-04T11:50:22","slug":"henryk-sienkiewicz-literatura-i-milosc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/index.php\/patroni\/henryk-sienkiewicz-literatura-i-milosc\/","title":{"rendered":"Henryk Sienkiewicz &#8211; literatura i  mi\u0142o\u015b\u0107"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Henryk Adam Aleksander Pius Sienkiewicz urodzi\u0142 si\u0119 5 maja 1846 r. w Woli Okrzejskiej, a zmar\u0142 15 listopada 1916 r. w Vevey w Szwajcarii. Znamy go g\u0142\u00f3wnie jako literata (powie\u015bci, nowele), ale du\u017c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 \u017cycia po\u015bwi\u0119ci\u0142 dziennikarstwu. Dzi\u0119ki wykonywaniu tego zawodu du\u017co podr\u00f3\u017cowa\u0142, zwiedza\u0142 \u015bwiat, publikowa\u0142 na \u0142amach gazet relacje z woja\u017cy. Tworzy\u0142, u\u017cywaj\u0105c pseudonim\u00f3w: \u201eLitwos\u201d, \u201eMusagetes\u201d, \u201eJuliusz Polkowski\u201d, \u201eK. Dobrzy\u0144ski\u201d. By\u0142 laureatem Nagrody Nobla, jednak wbrew powszechnemu przekonaniu nie otrzyma\u0142 jej za <em>Quo vadis<\/em>, lecz za wybitne osi\u0105gni\u0119cia pisarskie w literaturze epickiej.<\/span><\/p>\n<h3><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif; color: #faa824;\">Trudne pocz\u0105tki<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Dzieci\u0144stwo Sienkiewicz sp\u0119dzi\u0142 w Woli Okrzejskiej, w maj\u0105tku swojej babki. Jednak rodzice pisarza podj\u0119li decyzj\u0119 o wyje\u017adzie najpierw do pobliskich miasteczek, a potem do Warszawy. Pocz\u0105tkowo mieszkali w kamienicy przy Nowym \u015awiecie (vis-\u00e0-vis gie\u0142dy), a potem na Pradze przy ul. Olszowej 6. By\u0142 s\u0142abym uczniem \u2013 interesowa\u0142y go jedynie historia i j\u0119zyk polski. Z reszty przedmiot\u00f3w mia\u0142 noty mierne, a krytyczna okaza\u0142a si\u0119 botanika. Dziewi\u0119tnastoletni Henryk z powodu kiepskiej sytuacji finansowej musia\u0142 przerwa\u0107 nauk\u0119 i zatrudni\u0142 si\u0119 jako guwerner w rodzinie Weyher\u00f3w w Po\u015bwi\u0119tnem ko\u0142o P\u0142o\u0144ska. Matur\u0119 zda\u0142 w wieku dwudziestu lat, po czym studiowa\u0142 najpierw prawo, potem medycyn\u0119, a finalnie przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 na wydzia\u0142 filologiczny. Jego kolegami ze studi\u00f3w byli m.in. Prus i Przyborowski. Na przeszkodzie uko\u0144czenia uniwersytetu stan\u0119\u0142a\u2026 greka, z kt\u00f3rej nie zda\u0142 egzaminu i ostatecznie porzuci\u0142 uczelni\u0119. Zaj\u0105\u0142 si\u0119 dziennikarstwem, lecz pocz\u0105tkowo zaj\u0119cie to nie przynosi\u0142o odpowiedniego dochodu \u2013 zdarza\u0142o si\u0119, \u017ce przymiera\u0142 g\u0142odem. Jego sytuacja poprawi\u0142a si\u0119 wraz z ugruntowaniem pozycji dziennikarskiej. S\u0142aw\u0119 przynios\u0142y mu dopiero powie\u015bci drukowane w odcinkach w codziennej prasie. \u00a0\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n<h3><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif; color: #faa824;\">Koligacje rodzinne<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Rodzicami Henryka byli J\u00f3zef Sienkiewicz i Stefania Sienkiewicz z domu Cieciszowska. Pisarz mia\u0142 pi\u0119cioro rodze\u0144stwa: starszego brata Kazimierza (uczestnika powstania styczniowego, potem emigranta, kt\u00f3ry zgin\u0105\u0142 w 1871 r. w wojnie francusko-pruskiej) oraz siostry: Aniel\u0119, Helen\u0119, Zofi\u0119 i wcze\u015bnie zmar\u0142\u0105 Mari\u0119. Najserdeczniejsze relacje pisarz utrzymywa\u0142 z Helen\u0105.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">J\u00f3zef Sienkiewicz nie do ko\u0144ca dobrze radzi\u0142 sobie z gospodarowaniem maj\u0105tkiem i nie mia\u0142 przys\u0142owiowej \u201eg\u0142owy do interes\u00f3w\u201d. Matka Henryka pope\u0142ni\u0142a swego rodzaju mezalians, wychodz\u0105c za J\u00f3zefa, kt\u00f3ry pochodzi\u0142 z mocno zubo\u017ca\u0142ej szlachty. Za\u015b panna Stefania by\u0142a dziedziczk\u0105 z zamo\u017cnego rodu. Po \u015bmierci matki Henryk wyp\u0142aca\u0142 ojcu miesi\u0119czn\u0105 rent\u0119, by ten nie popad\u0142 w niedostatek.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Dzie\u0107mi Sienkiewicza z ma\u0142\u017ce\u0144stwa z Mari\u0105 Szetkiewicz byli syn Henryk J\u00f3zef oraz c\u00f3rka Jadwiga Korni\u0142owicz, za\u015b prawnukiem jest Bart\u0142omiej Sienkiewicz \u2013 by\u0142y minister kultury i dziedzictwa narodowego w rz\u0105dzie D. Tuska. I to on w\u0142a\u015bnie wyja\u015bni\u0142 zagadk\u0119 i pog\u0142oski dotycz\u0105ce tatarskich korzeni Sienkiewicz\u00f3w. W wyniku przeprowadzonych test\u00f3w DNA pod k\u0105tem genealogii okaza\u0142o si\u0119, \u017ce s\u0105 oni w linii m\u0119skiej genetycznymi kuzynami mi\u0119dzy innymi Tatar\u00f3w, o czym by\u0142y minister poinformowa\u0142 na \u0142amach czasopisma \u201eNewsweek. Genealogia\u201d w 2016 r.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Sam pisarz ch\u0119tnie opowiada\u0142 o swoich korzeniach od strony matki, bo tam w\u0142a\u015bnie znale\u017a\u0107 mo\u017cna znamienite nazwiska i niebanalne osobisto\u015bci \u00f3wczesnego \u017cycia spo\u0142ecznego. Jego ciotka by\u0142a siostr\u0105 prze\u0142o\u017con\u0105 w zakonie \u015bwieckim Zgromadzenia Panien Kanoniczek w Warszawie, gdzie s\u0142u\u017cy\u0142a te\u017c jego siostra Helena. W\u015br\u00f3d krewnych odnajdujemy Joachima Lelewela, Deotym\u0119 (czyli Jadwig\u0119 \u0141uszczewsk\u0105), kt\u00f3rej powie\u015bci bi\u0142y rekordy popularno\u015bci, metropolit\u0119 mohylewskiego oraz podkomorzego litewskiego.<\/span><\/p>\n<h3><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif; color: #faa824;\">Pi\u0119\u0107 Marii i Helena<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Henryk Sienkiewicz by\u0142 zwi\u0105zany w swoim \u017cyciu z pi\u0119cioma kobietami i tak si\u0119 z\u0142o\u017cy\u0142o, \u017ce ka\u017cda z nich mia\u0142a na imi\u0119 Maria. Pierwsz\u0105 wybrank\u0105 serca by\u0142a Maria Keller\u00f3wna. Byli ju\u017c nawet po s\u0142owie, jednak wr\u00f3ble na dachach Warszawy \u0107wierka\u0142y, \u017ce Sienkiewicz romansowa\u0142 z Helen\u0105 Modrzejewsk\u0105, co nie wzbudzi\u0142o zachwytu u rodzic\u00f3w panny. A \u017ce zaw\u00f3d przysz\u0142ego zi\u0119cia, kt\u00f3ry trudni\u0142 si\u0119 w\u00f3wczas dorywczo dziennikarstwem, budzi\u0142 zastrze\u017cenia co do przysz\u0142o\u015bci, jak\u0105 jest on w stanie zapewni\u0107 ich c\u00f3rce, zar\u0119czyny zosta\u0142y zerwane.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Bardziej pomys\u0142owi plotkarze g\u0142osili, \u017ce Henryk jest faktycznym ojcem syna znanej aktorki \u2013 Rudolfa. Tymczasem Sienkiewicz zna\u0142 Modrzejewsk\u0105, by\u0142 ni\u0105 niew\u0105tpliwie zauroczony, pisywa\u0142 nadzwyczaj entuzjastyczne recenzje z jej wyst\u0119p\u00f3w, a ich relacja by\u0142a dosy\u0107 bliska, za\u015b oliwy do ognia dola\u0142 wsp\u00f3lny wyjazd do Stan\u00f3w Zjednoczonych. Jednak w rzeczywisto\u015bci raczej trudno tu m\u00f3wi\u0107 o romansie. Po pierwsze Modrzejewska by\u0142a ju\u017c w\u00f3wczas \u017con\u0105 Karola Ch\u0142apowskiego (kt\u00f3ry zazdrosnym okiem patrzy\u0142 na wielbicieli \u017cony), a Rudolf by\u0142 owocem jej poprzedniego, burzliwego zwi\u0105zku z \u017conatym re\u017cyserem. Prosta matematyka pozwala za\u015b stwierdzi\u0107, \u017ce Sienkiewicz w chwili narodzin Rudolfa mia\u0142\u2026 15 lat.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Ukochan\u0105 \u017con\u0105 Henryka zosta\u0142a Maria Szetkiewicz. Kobieta zaw\u0142adn\u0119\u0142a sercem pisarza ca\u0142kowicie i by\u0142a jego najwi\u0119ksz\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105. Mieli dw\u00f3jk\u0119 dzieci. Ma\u0142\u017ce\u0144stwo trwa\u0142o tylko 4 lata. Ukochan\u0105 \u017con\u0119 odebra\u0142a Henrykowi gru\u017alica \u2013 Maria zmar\u0142a w wieku 31 lat, zosta\u0142a pochowana na cmentarzu Pow\u0105zkowskim.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Drug\u0105 \u017con\u0105 by\u0142a m\u0142odsza od niego o 27 lat Maria Romanowska, przybrana c\u00f3rka Konstantego i Heleny Wo\u0142odkowicz\u00f3w. Te\u015b\u0107 Henryka by\u0142 bogatym przedsi\u0119biorc\u0105 ukrai\u0144skim, kt\u00f3ry dorobi\u0142 si\u0119 fortuny na cukrowniach i gorzelniach. Znajomo\u015b\u0107 ta od pocz\u0105tku \u017ale rokowa\u0142a, a pisarz by\u0142 raczej ofiar\u0105 przebieg\u0142o\u015bci i pazerno\u015bci przysz\u0142ej \u017cony i te\u015bciowej. O ile sam Wo\u0142odkowicz mia\u0142 od pocz\u0105tku zastrze\u017cenia do wieku i stanu zdrowia kandydata na zi\u0119cia, o tyle Helena par\u0142a do tego ma\u0142\u017ce\u0144stwa i manipulowa\u0142a zar\u00f3wno Sienkiewiczem, jak i przybran\u0105 c\u00f3rk\u0105. Niestety, sam \u015blub nie ostudzi\u0142 zapa\u0142u pani Heleny do sterowania \u017cyciem m\u0142odej pary. Podczas podr\u00f3\u017cy po\u015blubnej wysy\u0142a\u0142a do c\u00f3rki po kilka list\u00f3w i kilka telegram\u00f3w dziennie, a Maria, pozostaj\u0105c pod wp\u0142ywem matki, coraz krytyczniej patrzy\u0142a na m\u0119\u017ca. Sienkiewicz w dniu \u015blubu mia\u0142 47 lat, co w\u00f3wczas uwa\u017cano za s\u0142uszny wiek. Podr\u00f3\u017c po\u015blubna rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 k\u0142\u00f3tni\u0105 Sienkiewicza z te\u015bciow\u0105 na peronie, w rezultacie czego pisarz wsiad\u0142 do poci\u0105gu w\u015bciek\u0142y i wy\u0142adowa\u0142 z\u0142o\u015b\u0107 na \u017conie. Jednocze\u015bnie przypl\u0105ta\u0142o si\u0119 przezi\u0119bienie, kt\u00f3re ci\u0105gn\u0119\u0142o si\u0119 d\u0142ugi czas (Sienkiewicz nie by\u0142 mocnego zdrowia), co prze\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 na z\u0142e samopoczucie i \u2026 rzekom\u0105 niemoc ma\u0142\u017ce\u0144sk\u0105. W rezultacie tych wszystkich komplikacji \u017cona opu\u015bci\u0142a m\u0119\u017ca po sze\u015bciu tygodniach od \u015blubu. Oczywi\u015bcie dla Sienkiewicza by\u0142a to kl\u0119ska zar\u00f3wno osobista (skandal towarzyski), ale tak\u017ce finansowa, gdy\u017c to on pokry\u0142 koszty przyj\u0119cia weselnego i podr\u00f3\u017cy po\u015blubnej. Ma\u0142\u017ce\u0144stwo oficjalnie uniewa\u017cniono 2 lata p\u00f3\u017aniej.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Sienkiewicz po tych przej\u015bciach mia\u0142 do\u015b\u0107 kontakt\u00f3w z kobietami i musia\u0142 odpocz\u0105\u0107 przesz\u0142o 10 lat, aby zdecydowa\u0107 si\u0119 na u\u0142o\u017cenie sobie \u017cycia z niewiast\u0105. Trzeci\u0105 \u017con\u0105, kt\u00f3ra pozosta\u0142a z Henrykiem do \u015bmierci, by\u0142a Maria Babska \u2013 cioteczna siostrzenica autora. Ciekawostk\u0105 jest nie tylko pokrewie\u0144stwo ma\u0142\u017conk\u00f3w, ale tak\u017ce fakt, \u017ce Maria pojawi\u0142a si\u0119 w \u017cyciu Henryka w charakterze narzeczonej ju\u017c du\u017co wcze\u015bniej. I to ona o\u015bwiadczy\u0142a si\u0119 wujowi, a on o\u015bwiadczyny przyj\u0105\u0142. Potem jednak wycofa\u0142 si\u0119, argumentuj\u0105c rozstanie s\u0142abym zdrowiem. W dniu cichego i skromnego \u015blubu pisarz mia\u0142 58 lat, za\u015b Maria 42. Ostatecznie Mari\u0119 zaakceptowa\u0142y dzieci Henryka, a ca\u0142a rodzina zamieszka\u0142a w maj\u0105tku ziemskim w Obl\u0119gorku, kt\u00f3ry pisarz dosta\u0142 od narodu polskiego z okazji 25-lecia pracy tw\u00f3rczej. Warto wspomnie\u0107, \u017ce pocz\u0105tkowo maj\u0105tek by\u0142 w op\u0142akanym stanie i Sienkiewiczowie musieli zainwestowa\u0107 w jego odnowienie du\u017co pieni\u0119dzy i czasu. Jednak Maria by\u0142a znakomit\u0105 gospodyni\u0105 i w\u0142o\u017cy\u0142a wiele serca w to, by dom sta\u0142 si\u0119 przytulnym miejscem ich wsp\u00f3lnego \u017cycia.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">No, a gdzie w tej opowie\u015bci jest pi\u0105ta Maria? By\u0142a ni\u0105 Maria Radziejewska, trzydzie\u015bci lat m\u0142odsza dziennikarka, z kt\u00f3r\u0105 \u0142\u0105czy\u0142 Henryka romans, przy czym ich relacje raczej polega\u0142y na wymianie p\u0142omiennych list\u00f3w. Z jej dziennik\u00f3w wynika, \u017ce by\u0142a ona w Henryku szczerze zakochana.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Pisz\u0105c o kobietach w \u017cyciu Sienkiewicza, nie spos\u00f3b nie wspomnie\u0107 o jeszcze jednej damie. Bia\u0142og\u0142owie, kt\u00f3ra pozostawa\u0142a w cieniu wydarze\u0144 g\u0142\u00f3wnego nurtu, jednak mia\u0142a istotny wp\u0142yw na \u017cycie pisarza. By\u0142a ni\u0105 Jadwiga Janczewska, rodzona siostra Marii Szetkiewicz, ukochanej \u017cony Henryka. Pisane przez prawie 40 lat listy (564 sztuki!) stanowi\u0105 \u015bwiadectwo szczeg\u00f3lnej relacji \u0142\u0105cz\u0105cej pisarza ze szwagierk\u0105. Po \u015bmierci siostry Jadwiga wraz z rodzicami zmar\u0142ej pomagali Henrykowi w opiece nad ma\u0142ymi dzie\u0107mi. I w\u00f3wczas w\u0142a\u015bnie korespondencja listowna pomi\u0119dzy szwagierk\u0105 a Sienkiewiczem przybra\u0142a na intensywno\u015bci. Os\u0142ab\u0142a po niefortunnym zwi\u0105zku z pann\u0105 Romanowsk\u0105, za\u015b prawie wygas\u0142a po \u015blubie Henryka z Mari\u0105 Babsk\u0105, w kt\u00f3rym to zwi\u0105zku odnalaz\u0142 spok\u00f3j i szcz\u0119\u015bcie. Spekuluje si\u0119, \u017ce to Jadwiga w\u0142a\u015bnie mia\u0142a istotny wp\u0142yw na decyzj\u0119 Henryka dotycz\u0105c\u0105 pierwszego rozstania z Mari\u0105 Babsk\u0105 po jej o\u015bwiadczynach.<\/span><\/p>\n<h3><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif; color: #faa824;\">Co jeszcze ciekawego wiemy o Henryku<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">By\u0142 niewysokiego wzrostu \u2013 mierzy\u0142 154 cm, a w m\u0142odo\u015bci mia\u0142 dzieci\u0119c\u0105 fizjonomi\u0119, co stanowi\u0142o \u017ar\u00f3d\u0142o jego kompleks\u00f3w. Z jego licznych list\u00f3w do r\u00f3\u017cnych adresat\u00f3w, kt\u00f3re si\u0119 zachowa\u0142y wynika, \u017ce cechowa\u0142 si\u0119 du\u017cym dowcipem oraz pogodno\u015bci\u0105 charakteru, a tak\u017ce niezwyk\u0142\u0105 kreatywno\u015bci\u0105 j\u0119zykow\u0105, czego w og\u00f3le nie wida\u0107 w jego tw\u00f3rczo\u015bci literackiej. Uwielbia\u0142 gra\u0107 w karty i cz\u0119sto grywa\u0142 ze swoj\u0105 siostr\u0105 Helen\u0105 i innymi siostrami kanoniczkami w winta (rosyjska odmiana bryd\u017ca). Helena by\u0142a bliska sercu brata \u2013 otacza\u0142 j\u0105 opiek\u0105, troskliwo\u015bci\u0105, wspiera\u0142 tak\u017ce finansowo. Interesuj\u0105ce jest to, \u017ce przed wyjazdem do Afryki to siostrze w\u0142a\u015bnie przekaza\u0142 rozmaite wytyczne stanowi\u0105ce jego ostatni\u0105 wol\u0119 w przypadku, gdyby z tej podr\u00f3\u017cy nie powr\u00f3ci\u0142.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">By\u0142 zapalonym my\u015bliwym, a w listopadzie 1911 r. zosta\u0142 ranny podczas polowania w maj\u0105tku Paw\u0142owice. Mia\u0142 tak\u017ce zdolno\u015bci plastyczne \u2013 potrafi\u0142 rysowa\u0107, czego dow\u00f3d dawa\u0142 w listach, gdzie zamieszcza\u0142 podobizny znajomych.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Zarzut, kt\u00f3ry ci\u0105gn\u0105\u0142 si\u0119 za Sienkiewiczem przez prawie ca\u0142e \u017cycie, dotyczy\u0142 faktu, \u017ce nie walczy\u0142 w powstaniu styczniowym. M\u00f3wi\u0142o si\u0119 o tym, \u017ce nie popiera\u0142 tego zrywu. Jednak Piotr \u0141opusza\u0144ski wyja\u015bnia, \u017ce Henryk zg\u0142osi\u0142 si\u0119 na ochotnika, jednak z uwagi na mizern\u0105 postur\u0119, w\u0105t\u0142e zdrowie i dzieci\u0119cy wygl\u0105d odes\u0142ano go ze wzgardliwym: \u201eDzieci tu nie potrzebujemy\u201d.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\"><em>Ogniem i mieczem<\/em> (pierwotnie powie\u015b\u0107 mia\u0142a nosi\u0107 tytu\u0142 <em>Wilcze gniazdo<\/em>) by\u0142a drukowana w odcinkach jednocze\u015bnie w warszawskim \u201eS\u0142owie\u201d i krakowskim \u201eCzasie\u201d, a czytelnicy zwariowali na jej punkcie. Za dusz\u0119 Longinusa Podbipi\u0119ty odprawiano nabo\u017ce\u0144stwa w ko\u015bcio\u0142ach. Jeden z wielbicieli <em>Trylogii<\/em>, ukrywaj\u0105cy si\u0119 pod pseudonimem Micha\u0142 Wo\u0142odyjowski, ofiarowa\u0142 Sienkiewiczowi 15 tys. rubli. Pisarz wzbrania\u0142 si\u0119 przed przyj\u0119ciem podarku i wezwa\u0142 ofiarodawc\u0119 do cofni\u0119cia darowizny, ten jednak nie zg\u0142osi\u0142 si\u0119. Henryk postanowi\u0142 zatem godnie wykorzysta\u0107 uzyskane w ten spos\u00f3b pieni\u0105dze i przeznaczy\u0142 je na fundusz stypendialny imienia Marii Sienkiewiczowej dla artyst\u00f3w zagro\u017conych gru\u017alic\u0105, z kt\u00f3rego skorzystali m.in.: Maria Konopnicka, Stanis\u0142aw Przybyszewski i Stanis\u0142aw Witkacy.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">\u0179r\u00f3d\u0142a:<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\"><a href=\"http:\/\/www.wielkahistoria.pl\">www.wielkahistoria.pl<\/a><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">S\u0142awomir Koper <em>Sekretne \u017cycie autor\u00f3w lektur szkolnych: nie tacy \u015bwi\u0119ci jak ich maluj\u0105<\/em>.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Maria i Przemys\u0142aw Pilichowie <em>Nasi nobli\u015bci 56 laureat\u00f3w znad Wis\u0142y, Odry i Niemna<\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Katarzyna Sici\u0144ska <em>Mi\u0142y Sowietniku, szary Kocie, zielona \u017babko, kochana Betsy\u2026, czyli jak Henryk Sienkiewicz zwraca\u0142 si\u0119 w listach do Jadwigi Janczewskiej<\/em>.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Edward Kiernicki <em>Listy Henryka Sienkiewicza do siostry Heleny z lat 1886\u20141904<\/em>.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: helvetica, arial, sans-serif;\">Piotr \u0141opusza\u0144ski <em>Sekrety \u017cycia pisarzy i artyst\u00f3w<\/em><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Henryk Adam Aleksander Pius Sienkiewicz urodzi\u0142 si\u0119 5 maja 1846 r. w Woli Okrzejskiej, a zmar\u0142 15 listopada 1916 r. w Vevey w Szwajcarii. Znamy go g\u0142\u00f3wnie jako literata (powie\u015bci, nowele), ale du\u017c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 \u017cycia po\u015bwi\u0119ci\u0142 dziennikarstwu. Dzi\u0119ki wykonywaniu tego zawodu du\u017co podr\u00f3\u017cowa\u0142, zwiedza\u0142 \u015bwiat, publikowa\u0142 na \u0142amach gazet relacje z woja\u017cy. Tworzy\u0142, u\u017cywaj\u0105c pseudonim\u00f3w: [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":1397,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[244],"tags":[256,272,269],"class_list":["post-1396","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-patroni","tag-historia","tag-patroni","tag-pisarze"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1396","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1396"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1396\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1398,"href":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1396\/revisions\/1398"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1397"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1396"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1396"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gloskonstancina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1396"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}